-

boson : nihil est sine ratione - Leibniz... a wyżej, żonkile 和紙 - Słodkowska

Pieśni na fest ucieszny przemożnego monarchy Dymitra Iwanowica cara i Mniszkówny wojewodzanki sędomirskiej

Tytuł tej broszury weselnej, wydanej w Krakowie w 1606, brzmi w oryginale tak: Piesni Na Fest vcieszny wielkim dwiema Narodom Polskiemv Y Moskiewskiemv, Przemoznego Monarchy Dymitra Iwanowica Cara Moskiewskiego […] y […] Mniszkowny Woiewodzanki Sędomirskiey […]Capture d’écran 2018-01-25 à 11.05.44.png

Owe pieśni napisał Stanisław Grochowski herbu Bończa (ur. 1542 na Mazowszu, zm. 30 stycznia 1612 w Krakowie) – duchowny katolicki: kanonik kaliski, uniejowski i łowicki, kustosz kruszwicki; sekretarz królewski, poeta i tłumacz. A jego pierwsza pieśń wygląda tak:

Capture d’écran 2018-01-25 à 11.14.27.png?Co się wg mnie czyta:

Lutni ochłodo ludzi utrapionych/ Uciecho myśli rymów uczonych/ Zaczynay zaraz/ co dziś sława głosi/ Kogo wynosi

To dziś po wszystkim świecie sława bierzy/ Że z Wielkich Konczyc Polak Mniszech Jerzy/ W Moskiewskie Państwa/ iako Bog uradził/ Cara wprowadził…

__

Zaoczne ślub i wesele miały miejsce w Krakowie:

„22 listopada 1605 r. około południa odbył się w Krakowie ślub per procura wojewodzianki sandomierskiej z carem moskiewskim. Ceremonia ta, mająca przepyszną oprawę, odbyła się w kilku kamienicach w Rynku, które w tym celu połączono, przebijając do nich drzwi w ścianach działowych (zapewne w grę wchodziły domy: Montelupich, Firlejów, kamienica „Pod Jaszczurką”, kamienica należąca do Pawła Brozika i kamienica „Alantsowska” – własność Zajdliców). W jednej z sal kamienicy Firlejów urządzono kaplicę, w której kardynał Bernard Maciejowski – biskup krakowski i wuj panny młodej – udzielił ślubu. W uroczystości uczestniczyli: nuncjusz papieski w Polsce Klaudiusz Rangoni, poseł cara Afanasij Własiew** oraz rodzina królewska – Zygmunt III Waza z siostrą Anną i dziesięcioletnim synem Władysławem, w otoczeniu dworu. Maryna Mniszchówna, ubrana w białą suknię altembasową, suto haftowaną perłami i drogimi kamieniami, nosiła koronę wysadzaną „kamieńmi bardzo kosztownemi, od której po warkoczach długo puszczone z pereł i kamieni, splatane wisiały pasma”.

Warto przyjrzeć się darom, jakie na bankiecie weselnym otrzymała Maryna od cara Dymitra. Upominki, wnoszone przez blisko 40. dworzan moskiewskich, przekazywał w imieniu swego pana poseł Własiew. Były to między innymi: złoty pierścień ślubny „z ostrym wielkim diamentem”; krzyż „niemały” diamentowy z trzema wielkimi perłami, rubinowym wężem i wizerunkiem Mojżesza; rubinowe pióro „niemałe” oprawne w złoto, z trzema wielkimi perłami; diamentowa brosza zdobiona rubinami i perłami wielkości małej gruszki; zdobiony drogimi kamieniami wół „na nogach leżący” – rodzaj podręcznego biureczka; piękny złoty paw „z ogonem roztoczonym i wzniesionym, pióra się tak trzęsą jak u żywego”; „niemały złocisty bardzo misterny” zegar, wydający „obyczajem moskiewskim” dźwięki bębnów, trąb i fletów. Wypada jeszcze wspomnieć o 640. sztukach (16 soroków) prawie czarnych soboli, o perłach „wielkich i małych, cudnych bardzo (….), których było jako wiaderko dobre”, wreszcie o wielkich zwojach drogich tkanin: aksamitu, altembasu, złotogłowiu, srebrnogłowiu i atłasu – gładkich bądź wzorzystych.”

Jednak powód, dla którego odszukałem ową broszurę, był inny – otóż zawiera ona unikalny drzeworyt Franciszka Śniadeckiego (?) ukazujący portret Pana Młodego.

O dziwo (?), pomimo że jest to oryginał, który jest następnie wielokrotnie (na niekorzyść Dymitra…) „interpretowany” (vide wiki rosyjska), to jest on bardzo, bardzo słabo znany/dostępny:          Capture d’écran 2018-01-25 à 12.04.07.png

 

**) To ten sam co Margereta do Moskwy ściągnął...

 



tagi: polska  historia  rosja 

boson
25 stycznia 2018 12:59
13     993    8 zaloguj sie by polubić
komentarze:

pink-panther @boson
25 stycznia 2018 16:34

Ta historia to gotowy scenariusz filmowy. Dzięki za przywołanie tak ciekawych źródeł. Hetman Żółkiewski był mocno zniesmaczony działaniami Jerzego Mniszecha/Mniszcha(?). Wg niego same kłopoty z tego wyszły. Ale serial telewizyjny wokół weseliska wraz z pieśniami zebranymi w śpiewniku - to byłoby coś niesamowitego. Ale "się nie da".

zaloguj się by móc komentować

ainolatak @boson
25 stycznia 2018 16:41

dotarłam na wesele, przedwczesne ;)

rzeczywiście portret pana młodego bez żadnego nakrycia głowy zadziwiający

zaloguj się by móc komentować

boson @pink-panther 25 stycznia 2018 16:34
25 stycznia 2018 17:17

Zgadza się. Sienkiewicz, jak sądzę, miał pozwolenie opisywać Rzplitą tylko od 1648, roku klęski...

A przecież, poprzednie STO lat z okładem aż się skrzy od fascynujących tematów i historii - no, ale to jest ciągle TABU, do tego nie można wracać.

zaloguj się by móc komentować

boson @ainolatak 25 stycznia 2018 16:41
25 stycznia 2018 17:18

powiem więcej - wręcz holyłudzki...

zaloguj się by móc komentować

ainolatak @boson 25 stycznia 2018 17:18
25 stycznia 2018 17:40

już sam kasting na młodą parę mógłby być wydarzeniem

zaloguj się by móc komentować

boson @pink-panther 25 stycznia 2018 16:34
26 stycznia 2018 09:24

zapomniałem dodać, że temat jest tabu, bo a nuż by wyszło przy tym, iż zupełnie inne były przyczyny upadku I RP, a Polacy mieli wtedy klawe życie, no i charaktery jak trzeba

zaloguj się by móc komentować


Magazynier @boson
26 stycznia 2018 19:44

Tematy są świetne. Ale mnie dziurgonią znajomi, że za dużo tu tekstów dla wtajemniczonych na SN. Warto by przynajmniej te cytaty tłumaczyć na j. ojczysty. I jakąś krótką legendę zapodać, kto zacz Dymitr Samozwaniec i ilu ich tam były tych Samozwańców. 

zaloguj się by móc komentować

boson @boson
26 stycznia 2018 20:21

no, nie ma lekko - w takim razie pozostaje tylko Nowak... 

tj. prof. A. Nowak i Biały Kruk,

albo "trochę" cierpliwości

zaloguj się by móc komentować

boson @boson
27 stycznia 2018 10:50

ot.

tymczasem Londyn nadal ostro grzeje temat rosyjskiego zagrożenia:

http://www.telegraph.co.uk/news/2018/01/25/crippling-russian-attack-britains-infrastructure-could-kill/

zaloguj się by móc komentować

boson @boson
27 stycznia 2018 13:42

ot.

CNN w akcji:

 

zaloguj się by móc komentować


zaloguj się by móc komentować